„Ludzie ludziom zgotowali ten los…” - Zofia Nałkowska, „Medaliony”

Totalitaryzmy II wojny światowej

Wybuch II wojny światowej był w dużej mierze podyktowany radykalizacją społeczeństw rozczarowanych wynikami konfliktu zakończonego w 1918 roku. Kruchy pokój uważano powszechnie za niesprawiedliwy, a na problemy natury politycznej nakładały się trudności mozolnie odbudowywanych gospodarek, których zwieńczeniem był wielki kryzys ekonomiczny. Fundamenty powojennego ładu były wyjątkowo słabe, zwłaszcza w obliczu problemów społecznych i gospodarczych nękających Europę. Doprowadziło to do wykształcenia szeregu totalitarnych ruchów, które zdominowały głównie Niemcy, Związek Radziecki, a w mniejszym stopniu także Włochy i Japonię, bazując na przekłamanych hasłach odnowy, odbudowy czy rewolucji. Wiele z podjętych wówczas działań przeczyło podstawowym zasadom demokracji i pokojowego rozwiązywania sporów. To właśnie totalitaryzmy dały początek ekspansywnej militaryzacji, doprowadzając do przerażających zbrodni, których przykładem są eksterminacja ludności żydowskiej i polskiej w czasie nazistowskiej okupacji czy masowe deportacje i rozstrzeliwania Polaków w czasie okupacji sowieckiej.

Poniżej prezentujemy krótki rys historyczny najważniejszych doktryn o charakterze totalitarnym lub autorytarnym, starając się ukazać ich szczególne cechy oraz wpływ na społeczeństwo w wybranych krajach. Zachęcamy także do skorzystania z wyszukiwarki umożliwiającej znalezienie konkretnych zagadnień.

 

Niemcy:

Doktryna nazizmu i jej główne założenia

Naziści w Niemczech

Plany podboju Europy

Zbrodnicza polityka niemieckich nazistów

Prześladowania ludności żydowskiej i Holocaust

Błędy doktryny „łagodzenia”

Aneksja Austrii

Konferencja monachijska

Zajęcie Czechosłowacji

Pakt Ribbentrop-Mołotow

Agresja przeciwko Polsce

Okupacja państw europejskich

Niemcy w czasie wojny

Zamach na Adolfa Hitlera w Wilczym Szańcu

Samobójcza śmierć Adolfa Hitlera

Podział Niemiec po II wojnie światowej

Procesy zbrodniarzy niemieckich w Norymberdze

 


Związek Radziecki:

Rewolucja w carskiej Rosji

Powstanie Związku Radzieckiego

Dojście Stalina do władzy i organizacja państwa

Wielki głód na Ukrainie

Wielka czystka w Armii Czerwonej

Radzieckie obozy – Gułag

Okupacja krajów bałtyckich i Polski

Masowe wywózki Polaków

Zbrodnia katyńska

Kampania radziecka – rys militarny

Związek Radziecki w czasie Wielkiej Wojny Ojczyźnianej

Porwanie przywódców Polskiego Podziemia – proces szesnastu

Kontrofensywa na kierunku zachodnim i ponowna okupacja Europy Środkowej i Wschodniej

 


Włochy:

Źródła faszyzmu

Nazizm a faszyzm

Gabriele d’Annunzio – prekursor idei włoskiego zamachu stanu?

Mussolini dochodzi do władzy

Włoski imperializm

Wojna włosko-etiopska

Włoska Afryka Wschodnia – okupacja Etiopii i włoskie działania w Afryce Wschodniej

Oś Berlin-Tokio-Rzym

Włosi w czasie wojny

Kampania bałkańska – rys militarny

Kampania włoska – rys militarny

Obalenie Mussoliniego i jego odbicie

Upadek Mussoliniego

 


Japonia:

Japoński imperializm

Japonia w czasie wojny

Ile trwało szkolenie japońskich oficerów w latach 30-tych?

Kampania na Pacyfiku – rys militarny

Japończycy pod Monte Cassino – Nisei w amerykańskiej armii – autorstwa Wojtka Nawrockiego

Śmierć admirała Isoroku Yamamoto

Zbrodnie japońskie

Kanibale na Chichi Jimie

Kamikaze – Boski Wiatr śmierci

Zmasowane japońskie uderzenia lotnicze – „gendaizm”

Zrzucenie bomb atomowych i kapitulacja Japonii

Procesy tokijskie – sądzenie zbrodniarzy japońskich