„Ludzie ludziom zgotowali ten los…” - Zofia Nałkowska, „Medaliony”

ZAPOMNIANY BOHATER

„Próbowałem żyć, nie potrafię” – napisał tuż przed śmiercią, 16 października 1959 roku, w swoim mieszkaniu w Monachium Zbigniew Blichewicz, ps. „Szczerba”. Oprócz butelki whisky i pustej fiolki po środkach nasennych znaleziono przy nim list adresowany do kolegi, tak jak on kawalera Virtuti Militari, Tadeusza Chciuka „Celta”, a w nim prośbę, aby doprowadził on do wydania jego wspomnień z Powstania Warszawskiego. Tak rozstał się ze światem zapomniany, jeden z największych bohaterów Powstania Warszawskiego, obrońca Starówki, porucznik „Szczerba”.

NOWA ODSŁONA PORTALU

Drodzy Czytelnicy! Minęło ponad piętnaście lat od momentu, gdy w Internecie ukazał się pierwszy tekst portalu „II wojna światowa”. Piętnaście długich lat, w czasie których portal stał się jednym z najważniejszych polskich serwisów poświęconych historii, wspierającym ważne inicjatywy kulturalne, edukacyjne i społeczne. Dziś zaczynamy nowy rozdział działalności pod adresem WarHist.pl!
Dziękuję za Wasze wsparcie, uwagi, merytoryczną krytykę – bez Was portal nie mógłby istnieć i nigdy by nie powstał! Mam nadzieję, że wciąż będzie dla Was źródłem wielu interesujących lektur.

POLACY RATUJĄCY ŻYDÓW

24 marca obchodzimy Narodowy Dzień Pamięci Polaków Ratujących Żydów. Z tej okazji publikujemy dla Was gościnny artykuł Filipa Czerwińskiego, autora książki „Słuszny wybór”. To niezwykła opowieść o polskich Sprawiedliwych, Wiesławie i Domiceli Czerwińskich, którzy w trakcie II wojny światowej przygarnęli małego żydowskiego chłopca Bogdana, ratując mu tym samym życie. Po latach obydwoje zostali odznaczeni medalem Sprawiedliwy Wśród Narodów Świata. Powyżej możecie zobaczyć dyplom honorowy, który został przekazany rodzinie Czerwińskich wraz z odznaczeniem, a w materiale liczne zdjęcia archiwalne, w tym oczywiście fotografie rodziny Czerwińskich i małego Bogdana.

NOWY CYKL ARTYKUŁÓW

Karykatura, którą widzicie ilustrowała opór Etiopczyków przeciwko agresji Włochów. Na pierwszym planie znajduje się oczywiście faszystowski dyktator Benito Mussolini.
Etiopczykom udało się przetrwać włoską inwazję. Z pomocą Brytyjczyków pokonali wroga i mogli budować niepodległe państwo w Afryce Wschodniej. Przygotowaliśmy dla Was kilka nowych artykułów, które odnoszą się do tych wydarzeń. Piotr Kruze nakreślił rys wydarzeń w Afryce Wschodniej. Z kolei Marek Korczyk i Szymon Cieślik zaserwowali wyborne zestawienie najważniejszych czołgów włoskich i brytyjskich wykorzystywanych na froncie afrykańskim.

27. październik
TEGO DNIA

1939 – niemieckie władze okupacyjne w Warszawie aresztowały przedwojennego prezydenta miasta Stefana Starzyńskiego. Starzyńskiego przewieziono najpierw do siedziby Gestapo w Alei Szucha, a następnie na Pawiak. Według najnowszych ustaleń prezydent został rozstrzelany przez Niemców pod koniec grudnia 1939 roku.

1941 – internowany od września 1939 roku marsz. Edward Śmigły-Rydz powrócił do okupowanej Polski. W nocy z 26 na 27 października przekroczył granicę i udał się do Warszawy. Planował kierować organizacją konspiracyjną Obóz Polski Walczącej, jednak ze względu na zły stan zdrowia nie był w stanie podjąć działań. Zmarł w grudniu 1941 roku.

1941 – niemieckie wojska wkroczyły w Przesmyk Iszumski na Krymie, skąd pospiesznie zaczęły się wycofywać siły Armii Czerwonej. Przesmyk został opanowany w ciągu dwóch dni.

1942 – w trakcie bitwy w rejonie wyspy Santa Cruz (co stanowiło część bitwy o Guadalcanal) japońska marynarka wojenna i lotnictwo zatopiły amerykański lotniskowiec „Hornet”.

1942 – niemieckie Wilcze Stado U-Bootów „Streitaxt” zaatakowało brytyjski konwój SL-125 płynący do Liverpoolu. Niemcom udało się posłać na dno 3 statki. W kolejnych dniach zatopionych zostało jeszcze 9 statków, 7 zostało uszkodzonych.

1944 – amerykańskie lotnictwo zatopiło w rejonie Filipin japońskie niszczyciele „Fujinami” i „Shiranui”.

CIEKAWOSTKI

Chiune Sugihara – japoński konsul ratuje Żydów

Japoński dyplomata Chiune Sugihara w 1939 roku został oddelegowany na stanowisko wicekonsula w Kaunas na Litwie. Mimo iż jego kraj był sojusznikiem III Rzeszy, Sugihara ratował Żydów przed Niemcami, wystawiając fałszywe dokumenty.

15 września 1940 roku – dzień końca początku?

15 września 1940 roku zadecydował o wyniku bitwy o Anglię. Można go określić jako dzień przełomowy, po którym szala zwycięstwa zaczęła przechylać się na stronę sił sprzymierzonych. Walnie przyczynili się do tego Polacy.